Ki\u015fisel verilerin korunmas\u0131 hukuku, dijitalle\u015fen d\u00fcnyan\u0131n gereksinimleri ve k\u00fcreselle\u015fen sermaye hareketleri neticesinde dinamik bir geli\u015fim seyri izlemektedir. T\u00fcrkiye\u2019de 7 Nisan 2016 tarihinde y\u00fcr\u00fcrl\u00fc\u011fe giren 6698 say\u0131l\u0131 Ki\u015fisel Verileri Koruma Kanunu, T\u00fcrk hukuk sisteminde ki\u015fisel verilerin i\u015flenmesine ili\u015fkin genel ilkeleri ve koruma mekanizmalar\u0131n\u0131 tesis eden temel metin olma niteli\u011fini haizdir. Bununla birlikte, Kanun\u2019un kabul edildi\u011fi d\u00f6nemde esas al\u0131nan Avrupa Birli\u011fi\u2019nin 95\/46\/AT say\u0131l\u0131 Direktifi\u2019nin yerini 2018 y\u0131l\u0131 itibar\u0131yla Genel Veri Koruma T\u00fcz\u00fc\u011f\u00fc\u2019ne (GDPR) b\u0131rakmas\u0131, uluslararas\u0131 veri aktar\u0131mlar\u0131nda ya\u015fanan t\u0131kan\u0131kl\u0131klar ve uygulamada ortaya \u00e7\u0131kan birtak\u0131m aksakl\u0131klar, T\u00fcrk veri koruma mevzuat\u0131nda k\u00f6kl\u00fc bir reform ihtiyac\u0131n\u0131 do\u011furmu\u015ftur. Bu ihtiyaca binaen haz\u0131rlanan ve 12 Mart 2024 tarihli Resm\u00ee Gazete\u2019de yay\u0131mlanarak y\u00fcr\u00fcrl\u00fc\u011fe giren 7499 say\u0131l\u0131 Ceza Muhakemesi Kanunu ile Baz\u0131 Kanunlarda De\u011fi\u015fiklik Yap\u0131lmas\u0131na Dair Kanun, 6698 say\u0131l\u0131 Kanun\u2019un kritik maddelerinde esasl\u0131 de\u011fi\u015fiklikler ger\u00e7ekle\u015ftirmi\u015ftir. 1 Haziran 2024 tarihi itibar\u0131yla genel olarak y\u00fcr\u00fcrl\u00fc\u011fe giren bu d\u00fczenlemeler, T\u00fcrk ki\u015fisel verileri koruma hukukunu Avrupa Birli\u011fi standartlar\u0131na yakla\u015ft\u0131rmay\u0131 ve i\u015f d\u00fcnyas\u0131n\u0131n s\u00fcrd\u00fcr\u00fclebilir veri ak\u0131\u015f\u0131 ihtiyac\u0131n\u0131 kar\u015f\u0131lamay\u0131 hedeflemektedir.
\nYap\u0131lan yasal reformun temel felsefesi, ki\u015fisel verilerin korunmas\u0131 hakk\u0131 ile iktisadi ve sosyal hayat\u0131n i\u015fleyi\u015fi aras\u0131ndaki hassas dengeyi yeniden kurmakt\u0131r. De\u011fi\u015fiklik \u00f6ncesinde, \u00f6zellikle \u00f6zel nitelikli ki\u015fisel verilerin i\u015flenmesi ve verilerin yurt d\u0131\u015f\u0131na aktar\u0131lmas\u0131 hususlar\u0131nda “a\u00e7\u0131k r\u0131za” kurumuna a\u015f\u0131r\u0131 bir ba\u011f\u0131ml\u0131l\u0131k bulunmaktayd\u0131. Doktrinde ve uygulamada s\u0131kl\u0131kla ele\u015ftirildi\u011fi \u00fczere, a\u00e7\u0131k r\u0131zan\u0131n veri sorumlular\u0131 taraf\u0131ndan bir “cankurtaran simidi” olarak g\u00f6r\u00fclmesi, r\u0131zan\u0131n sakatlanmas\u0131na, “sakat r\u0131za” veya “zoraki r\u0131za” uygulamalar\u0131n\u0131n t\u00fcremesine ve r\u0131zan\u0131n her an geri al\u0131nabilir olma niteli\u011fi sebebiyle hukuki g\u00fcvensizlik ortam\u0131n\u0131n do\u011fmas\u0131na yol a\u00e7maktayd\u0131. 7499 say\u0131l\u0131 Kanun ile getirilen yenilikler, a\u00e7\u0131k r\u0131zay\u0131 tek veya birincil me\u015fruiyet kayna\u011f\u0131 olmaktan \u00e7\u0131kararak, objektif hukuka uygunluk sebeplerini geni\u015fletmi\u015f ve veri i\u015fleme s\u00fcre\u00e7lerini daha \u00f6ng\u00f6r\u00fclebilir bir hukuki zemine oturtmu\u015ftur.
\n\u00d6zel nitelikli ki\u015fisel verilerin i\u015flenme \u015fartlar\u0131n\u0131 d\u00fczenleyen 6698 say\u0131l\u0131 Kanun\u2019un 6. maddesinde yap\u0131lan de\u011fi\u015fiklik, uygulamadaki en somut d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcmlerden birini temsil etmektedir. Eski d\u00fczenlemede, sa\u011fl\u0131k ve cinsel hayat d\u0131\u015f\u0131ndaki \u00f6zel nitelikli ki\u015fisel veriler ancak kanunlarda \u00f6ng\u00f6r\u00fclen hallerde i\u015flenebilirken, sa\u011fl\u0131k ve cinsel hayata ili\u015fkin veriler ise yaln\u0131zca kamu sa\u011fl\u0131\u011f\u0131n\u0131n korunmas\u0131, koruyucu hekimlik, t\u0131bbi te\u015fhis, tedavi ve bak\u0131m hizmetlerinin y\u00fcr\u00fct\u00fclmesi amac\u0131yla s\u0131r saklama y\u00fck\u00fcml\u00fcl\u00fc\u011f\u00fc alt\u0131ndaki ki\u015filer veya yetkili kurum ve kurulu\u015flar taraf\u0131ndan i\u015flenebilmekteydi. Bu durum, \u00f6rne\u011fin i\u015f sa\u011fl\u0131\u011f\u0131 ve g\u00fcvenli\u011fi mevzuat\u0131 kapsam\u0131nda \u00e7al\u0131\u015fanlar\u0131n sa\u011fl\u0131k verilerini i\u015flemek zorunda olan veri sorumlular\u0131 a\u00e7\u0131s\u0131ndan ciddi bir hukuki \u00e7\u0131kmaz yaratmaktayd\u0131. Yeni d\u00fczenleme ile 6. maddenin \u00fc\u00e7\u00fcnc\u00fc f\u0131kras\u0131nda yer alan ikili ayr\u0131m kald\u0131r\u0131lm\u0131\u015f ve \u00f6zel nitelikli ki\u015fisel verilerin i\u015flenebilmesi i\u00e7in genel veri i\u015fleme \u015fartlar\u0131na benzer, geni\u015f ve uygulanabilir istisnalar getirilmi\u015ftir.
\nYeni 6. madde uyar\u0131nca; ilgili ki\u015finin a\u00e7\u0131k r\u0131zas\u0131n\u0131n bulunmas\u0131 halinin yan\u0131 s\u0131ra, kanunlarda a\u00e7\u0131k\u00e7a \u00f6ng\u00f6r\u00fclmesi, fiili imk\u00e2ns\u0131zl\u0131k nedeniyle r\u0131zas\u0131n\u0131 a\u00e7\u0131klayamayacak durumda bulunan veya r\u0131zas\u0131na hukuki ge\u00e7erlilik tan\u0131nmayan ki\u015finin kendisinin ya da bir ba\u015fkas\u0131n\u0131n hayat\u0131 veya beden b\u00fct\u00fcnl\u00fc\u011f\u00fcn\u00fcn korunmas\u0131 i\u00e7in zorunlu olmas\u0131, ilgili ki\u015finin aleni k\u0131ld\u0131\u011f\u0131 ki\u015fisel verilere ili\u015fkin olmas\u0131 ve alenile\u015ftirme iradesine uygun i\u015flenmesi, bir hakk\u0131n tesisi, kullan\u0131lmas\u0131 veya korunmas\u0131 i\u00e7in veri i\u015flemenin zorunlu olmas\u0131 \u015fartlar\u0131yla \u00f6zel nitelikli verilerin i\u015flenmesi m\u00fcmk\u00fcn hale gelmi\u015ftir. Ayr\u0131ca, istihdam, i\u015f sa\u011fl\u0131\u011f\u0131 ve g\u00fcvenli\u011fi, sosyal g\u00fcvenlik veya sosyal yard\u0131m alan\u0131ndaki hukuki y\u00fck\u00fcml\u00fcl\u00fcklerin yerine getirilmesi i\u00e7in zorunlu olmas\u0131 ile kamu sa\u011fl\u0131\u011f\u0131n\u0131n korunmas\u0131, koruyucu hekimlik, t\u0131bbi te\u015fhis, tedavi ve bak\u0131m hizmetlerinin y\u00fcr\u00fct\u00fclmesi amac\u0131yla s\u0131r saklama y\u00fck\u00fcml\u00fcl\u00fc\u011f\u00fc alt\u0131ndaki ki\u015filerce i\u015flenmesi de hukuka uygunluk sebepleri aras\u0131nda say\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r. Siyasi, felsefi, dini veya sendikal ama\u00e7l\u0131 vak\u0131f, dernek ve di\u011fer k\u00e2r amac\u0131 g\u00fctmeyen kurulu\u015flar\u0131n kendi \u00fcyelerine veya eski \u00fcyelerine y\u00f6nelik faaliyetleri de bu kapsama d\u00e2hil edilmi\u015ftir. Bu de\u011fi\u015fiklik, \u00f6zellikle insan kaynaklar\u0131 y\u00f6netimi, \u00f6zel sa\u011fl\u0131k kurulu\u015flar\u0131, sigortac\u0131l\u0131k sekt\u00f6r\u00fc ve i\u015f sa\u011fl\u0131\u011f\u0131 g\u00fcvenli\u011fi s\u00fcre\u00e7lerinde a\u00e7\u0131k r\u0131za alma mecburiyetini ortadan kald\u0131rarak, s\u00fcre\u00e7lerin hukuki y\u00fck\u00fcml\u00fcl\u00fckler \u00e7er\u00e7evesinde daha sa\u011fl\u0131kl\u0131 y\u00fcr\u00fct\u00fclmesine imk\u00e2n tan\u0131m\u0131\u015ft\u0131r.
\nKanun\u2019da yap\u0131lan en radikal ve k\u00f6kl\u00fc de\u011fi\u015fiklik ise hi\u00e7 \u015f\u00fcphesiz yurt d\u0131\u015f\u0131na veri aktar\u0131m\u0131n\u0131 d\u00fczenleyen 9. maddede ger\u00e7ekle\u015fmi\u015ftir. K\u00fcreselle\u015fen ekonomide bulut bili\u015fim teknolojileri, uluslararas\u0131 yaz\u0131l\u0131mlar, k\u00fcresel insan kaynaklar\u0131 sistemleri ve s\u0131n\u0131r \u00f6tesi e-ticaret uygulamalar\u0131 sebebiyle verilerin yurt d\u0131\u015f\u0131na aktar\u0131m\u0131 ka\u00e7\u0131n\u0131lmaz bir gereksinimdir. Ancak m\u00fclga 9. madde d\u00fczenlemesi alt\u0131nda Kurul taraf\u0131ndan “yeterli korumaya sahip \u00fclke” listesinin bir t\u00fcrl\u00fc ilan edilememi\u015f olmas\u0131 ve taahh\u00fctname mekanizmas\u0131n\u0131n olduk\u00e7a hantal i\u015flemesi nedeniyle veri sorumlular\u0131 neredeyse tamamen a\u00e7\u0131k r\u0131za mekanizmas\u0131na mahk\u00fbm kalm\u0131\u015ft\u0131. Oysa a\u00e7\u0131k r\u0131zan\u0131n her an geri \u00e7ekilebilir olmas\u0131, k\u00fcresel \u00f6l\u00e7ekte hizmet veren sistemlerin s\u00fcrd\u00fcr\u00fclebilirli\u011fini tehdit etmekteydi. 7499 say\u0131l\u0131 Kanun ile 9. madde ba\u015ftan a\u015fa\u011f\u0131 yeniden kaleme al\u0131nm\u0131\u015f ve GDPR\u2019\u0131n 44 ila 49. maddeleri ile tam bir uyum sa\u011flanm\u0131\u015ft\u0131r.
\nYeni 9. madde sistemati\u011finde yurt d\u0131\u015f\u0131na veri aktar\u0131m\u0131 kademeli bir yap\u0131ya kavu\u015fturulmu\u015ftur. Birinci kademede “yeterlilik karar\u0131” yer almaktad\u0131r. Ki\u015fisel Verileri Koruma Kurulu, aktar\u0131m\u0131n yap\u0131laca\u011f\u0131 \u00fclke, \u00fclke i\u00e7erisindeki sekt\u00f6rler veya uluslararas\u0131 kurulu\u015flar hakk\u0131nda bir yeterlilik karar\u0131 verebilecektir. Yeterlilik karar\u0131 verilirken ilgili \u00fclkedeki mevzuat, veri koruma otoritesinin varl\u0131\u011f\u0131 ve ba\u011f\u0131ms\u0131zl\u0131\u011f\u0131, uluslararas\u0131 s\u00f6zle\u015fmeler ve kar\u015f\u0131l\u0131kl\u0131l\u0131k durumu gibi hususlar de\u011ferlendirilecektir. Yeterlilik karar\u0131n\u0131n bulunmas\u0131 halinde ki\u015fisel veriler, ilave bir izne veya r\u0131zaya gerek olmaks\u0131z\u0131n yurt d\u0131\u015f\u0131na aktar\u0131labilecektir.
\nYeterlilik karar\u0131n\u0131n bulunmad\u0131\u011f\u0131 ikincil a\u015famada ise Kanun\u2019da \u00f6ng\u00f6r\u00fclen “uygun g\u00fcvencelerden” birinin sa\u011flanmas\u0131 ve ilgili ki\u015finin aktar\u0131m\u0131n yap\u0131laca\u011f\u0131 \u00fclkede haklar\u0131n\u0131 kullanma ve etkili kanun yollar\u0131na ba\u015fvurma imk\u00e2n\u0131na sahip olmas\u0131 \u015fart\u0131yla veri aktar\u0131m\u0131 ger\u00e7ekle\u015ftirilebilecektir. Uygun g\u00fcvenceler; T\u00fcrkiye\u2019deki kamu kurum ve kurulu\u015flar\u0131 ile yabanc\u0131 \u00fclkedeki kamu kurum ve kurulu\u015flar\u0131 aras\u0131ndaki uluslararas\u0131 s\u00f6zle\u015fme niteli\u011finde olmayan anla\u015fman\u0131n varl\u0131\u011f\u0131 ve Kurul izin vermesi, te\u015febb\u00fcs grubu \u015firketleri i\u00e7in Kurul taraf\u0131ndan onaylanan ba\u011flay\u0131c\u0131 \u015firket kurallar\u0131n\u0131n (Binding Corporate Rules) varl\u0131\u011f\u0131, Kurul taraf\u0131ndan ilan edilen standart s\u00f6zle\u015fme h\u00fck\u00fcmlerinin (Standard Contractual Clauses) varl\u0131\u011f\u0131 veya yeterli korumay\u0131 sa\u011flayacak taahh\u00fctnameyi i\u00e7eren yaz\u0131l\u0131 bir taahh\u00fcd\u00fcn varl\u0131\u011f\u0131 ve Kurulun izni olarak s\u0131ralanm\u0131\u015ft\u0131r.
\nBu g\u00fcvenceler aras\u0131nda \u00f6zellikle “standart s\u00f6zle\u015fmeler” uygulamada b\u00fcy\u00fck bir pratik kolayl\u0131k sa\u011flam\u0131\u015ft\u0131r. Kurul taraf\u0131ndan haz\u0131rlanan tip s\u00f6zle\u015fme metinlerinin veri aktaran ve veri teslim alan taraflarca imzalanmas\u0131 yeterli g\u00f6r\u00fclm\u00fc\u015f, Kuruldan \u00f6n izin alma \u015fart\u0131 aranmam\u0131\u015ft\u0131r. Ancak \u015feffafl\u0131k ve denetimin sa\u011flanmas\u0131 amac\u0131yla, standart s\u00f6zle\u015fmenin imzalanmas\u0131ndan itibaren be\u015f i\u015f g\u00fcn\u00fc i\u00e7inde veri sorumlusu veya veri i\u015fleyen taraf\u0131ndan Ki\u015fisel Verileri Koruma Kurumu\u2019na bildirilmesi y\u00fck\u00fcml\u00fcl\u00fc\u011f\u00fc getirilmi\u015ftir. Bu bildirim y\u00fck\u00fcml\u00fcl\u00fc\u011f\u00fcne uyulmamas\u0131 hali ise Kanun\u2019un 18. maddesinde idari para cezas\u0131na ba\u011flanarak m\u00fceyyidelendirilmi\u015ftir.
\nYeterlilik karar\u0131n\u0131n bulunmad\u0131\u011f\u0131 ve uygun g\u00fcvencelerin de sa\u011flanamad\u0131\u011f\u0131 hallerde ise \u00fc\u00e7\u00fcnc\u00fc kademe olarak “ar\u0131zi durumlar” devreye girmektedir. Kanun koyucu, s\u00fcreklilik arz etmeyen, ar\u0131zi nitelikteki aktar\u0131mlar i\u00e7in birtak\u0131m istisnai haller \u00f6ng\u00f6rm\u00fc\u015ft\u00fcr. Bunlar; ilgili ki\u015finin muhtemel riskler hakk\u0131nda bilgilendirilmesi kayd\u0131yla aktar\u0131ma a\u00e7\u0131k r\u0131za vermesi, aktar\u0131m\u0131n ilgili ki\u015fi ile veri sorumlusu aras\u0131ndaki bir s\u00f6zle\u015fmenin ifas\u0131 veya s\u00f6zle\u015fme \u00f6ncesi tedbirlerin uygulanmas\u0131 i\u00e7in zorunlu olmas\u0131, \u00fc\u00e7\u00fcnc\u00fc ki\u015fi lehine kurulan s\u00f6zle\u015fmenin ifas\u0131 i\u00e7in zorunlu olmas\u0131, \u00fcst\u00fcn bir kamu yarar\u0131 i\u00e7in zorunlu olmas\u0131, bir hakk\u0131n tesisi, kullan\u0131lmas\u0131 veya korunmas\u0131 i\u00e7in zorunlu olmas\u0131 ve fiili imk\u00e2ns\u0131zl\u0131k nedeniyle r\u0131zas\u0131n\u0131 a\u00e7\u0131klayamayacak durumda olan ki\u015finin hayat\u0131 veya beden b\u00fct\u00fcnl\u00fc\u011f\u00fcn\u00fcn korunmas\u0131 i\u00e7in zorunlu olmas\u0131d\u0131r. Burada \u00f6nemle vurgulanmal\u0131d\u0131r ki, a\u00e7\u0131k r\u0131za art\u0131k yurt d\u0131\u015f\u0131na veri aktar\u0131m\u0131nda asli yol de\u011fil, yaln\u0131zca ar\u0131zi ve istisnai durumlarda ba\u015fvurulabilecek ikincil bir hukuki sebeptir.
\nS\u00f6z konusu de\u011fi\u015fikliklerin uygulamadaki ge\u00e7i\u015f s\u00fcrecini y\u00f6netebilmek amac\u0131yla Kanun\u2019a Ge\u00e7ici 3. madde eklenmi\u015ftir. Bu madde uyar\u0131nca, m\u00fclga 9. f\u0131kra kapsam\u0131nda al\u0131nan a\u00e7\u0131k r\u0131zalara dayal\u0131 olarak yurt d\u0131\u015f\u0131na veri aktar\u0131m\u0131 yap\u0131lmas\u0131na 1 Eyl\u00fcl 2024 tarihine kadar devam edilebilmesine imk\u00e2n tan\u0131nm\u0131\u015ft\u0131r. Bu tarih itibar\u0131yla ge\u00e7i\u015f s\u00fcresi sona ermi\u015f olup, veri sorumlular\u0131n\u0131n t\u00fcm yurt d\u0131\u015f\u0131 aktar\u0131m s\u00fcre\u00e7lerini yeni mekanizmalardan birine (yeterlilik karar\u0131, standart s\u00f6zle\u015fme, ba\u011flay\u0131c\u0131 \u015firket kurallar\u0131 veya ar\u0131zi haller) uyarlam\u0131\u015f olmalar\u0131 gerekmektedir.
\nDe\u011fi\u015fikliklerin yarg\u0131sal denetim ve yapt\u0131r\u0131m boyutuna bak\u0131ld\u0131\u011f\u0131nda da \u00e7ok esasl\u0131 bir usul de\u011fi\u015fikli\u011fi g\u00f6ze \u00e7arpmaktad\u0131r. 6698 say\u0131l\u0131 Kanun\u2019un m\u00fclga 18. maddesi uyar\u0131nca Ki\u015fisel Verileri Koruma Kurulu taraf\u0131ndan verilen idari para cezalar\u0131na kar\u015f\u0131 ba\u015fvuru mercii Sulh Ceza Hakimlikleri idi. Ancak Sulh Ceza Hakimliklerinin ceza hukuku k\u00f6kenli olmalar\u0131, idari yapt\u0131r\u0131mlar\u0131n ve karma\u015f\u0131k teknik veri i\u015fleme s\u00fcre\u00e7lerinin denetiminde uzmanla\u015fmam\u0131\u015f olmalar\u0131 ve dosya \u00fczerinden y\u00fczeysel inceleme yapmalar\u0131 doktrinde \u015fiddetle ele\u015ftirilmekteydi. 7499 say\u0131l\u0131 Kanun ile yap\u0131lan d\u00fczenleme neticesinde, Kurul taraf\u0131ndan verilen idari para cezalar\u0131na kar\u015f\u0131 iptal davas\u0131 a\u00e7ma yetkisi \u0130dare Mahkemelerine devredilmi\u015ftir.
\nBu de\u011fi\u015fiklik, ki\u015fisel verilerin korunmas\u0131 hukukunun idare hukuku ile olan ayr\u0131lmaz ba\u011f\u0131n\u0131n bir gere\u011fi olarak hukuka uygun bir ad\u0131m te\u015fkil etmektedir. \u0130dari yarg\u0131lama usul\u00fcnde ge\u00e7erli olan re’sen ara\u015ft\u0131rma ilkesi, yaz\u0131l\u0131l\u0131k esas\u0131n\u0131n derinli\u011fi ve idari i\u015flemin sebep, konu, maksat, \u015fekil ve yetki unsurlar\u0131 y\u00f6n\u00fcnden tam bir yarg\u0131sal denetime tabi tutulmas\u0131, veri sorumlular\u0131n\u0131n hak arama h\u00fcrriyetini ve adil yarg\u0131lanma hakk\u0131n\u0131 g\u00fc\u00e7lendirmi\u015ftir. 1 Haziran 2024 tarihi itibar\u0131yla Kurul kararlar\u0131na kar\u015f\u0131 a\u00e7\u0131lacak davalar idare mahkemelerinde g\u00f6r\u00fclecektir. Ge\u00e7i\u015f h\u00fckm\u00fc uyar\u0131nca, 1 Haziran 2024 tarihi itibar\u0131yla Sulh Ceza Hakimlikleri nezdinde g\u00f6r\u00fclmekte olan ba\u015fvurular bu mercilerce sonu\u00e7land\u0131r\u0131lmaya devam edecek, hen\u00fcz karara ba\u011flanmam\u0131\u015f ve devredilmemi\u015f dosyalar bak\u0131m\u0131ndan idari yarg\u0131 g\u00f6revli hale gelecektir.
\nYeni d\u00f6nemde kanuni dayanaklar\u0131n b\u00fct\u00fcnc\u00fcl bir de\u011ferlendirmesini yapmak gerekirse; 6698 say\u0131l\u0131 Kanun\u2019un 6, 9 ve 18. maddelerindeki de\u011fi\u015fiklikler, Anayasa\u2019n\u0131n 20. maddesinde g\u00fcvence alt\u0131na al\u0131nan \u00f6zel hayat\u0131n gizlili\u011fi ve ki\u015fisel verilerin korunmas\u0131 hakk\u0131 ile Anayasa\u2019n\u0131n 125. maddesinde d\u00fczenlenen idarenin her t\u00fcrl\u00fc eylem ve i\u015flemine kar\u015f\u0131 yarg\u0131 yolunun a\u00e7\u0131k oldu\u011fu ilkesiyle tam bir uyum i\u00e7erisindedir. De\u011fi\u015fiklikler ayr\u0131ca Avrupa \u0130nsan Haklar\u0131 S\u00f6zle\u015fmesi\u2019nin 8. maddesi ve 108 say\u0131l\u0131 Ki\u015fisel Verilerin Otomatik \u0130\u015fleme Tabi Tutulmas\u0131 Kar\u015f\u0131s\u0131nda Bireylerin Korunmas\u0131 S\u00f6zle\u015fmesi ilkeleri do\u011frultusunda normlar hiyerar\u015fisine oturtulmu\u015ftur.
\nUygulamada veri sorumlular\u0131n\u0131n atmas\u0131 gereken somut ad\u0131mlar son derece kritik bir hal alm\u0131\u015ft\u0131r. Veri sorumlular\u0131n\u0131n acilen ki\u015fisel veri envanterlerini g\u00fcncellemesi, i\u015fleme ama\u00e7lar\u0131n\u0131 ve dayand\u0131klar\u0131 hukuki sebepleri yeni 6. madde d\u00fczenlemelerine g\u00f6re revize etmesi gerekmektedir. \u00d6zellikle \u00e7al\u0131\u015fanlar\u0131n sa\u011fl\u0131k verileri, biyometrik veriler veya adli sicil kayd\u0131 gibi \u00f6zel nitelikli verilerin i\u015flenmesinde \u00f6nceden al\u0131nan a\u00e7\u0131k r\u0131zalar yerine, i\u015f kanunu, i\u015f sa\u011fl\u0131\u011f\u0131 ve g\u00fcvenli\u011fi kanunu veya sosyal g\u00fcvenlik mevzuat\u0131ndan kaynaklanan hukuki y\u00fck\u00fcml\u00fcl\u00fcklerin hukuki sebep olarak envantere i\u015flenmesi \u015fartt\u0131r. Bu durum, ayd\u0131nlatma metinlerinin de sil ba\u015ftan g\u00fcncellenmesini zorunlu k\u0131lmaktad\u0131r.
\nYurt d\u0131\u015f\u0131 veri aktar\u0131mlar\u0131 a\u00e7\u0131s\u0131ndan ise, \u00f6zellikle k\u00fcresel bulut sunucular\u0131 (AWS, Azure, Google Cloud vb.), yurt d\u0131\u015f\u0131 men\u015feili e-posta sa\u011flay\u0131c\u0131lar\u0131, CRM ve ERP sistemleri kullanan \u015firketlerin aktar\u0131m mekanizmalar\u0131n\u0131 belirlemesi hayati \u00f6nem ta\u015f\u0131maktad\u0131r. En pratik yol olarak \u00f6ne \u00e7\u0131kan Standart S\u00f6zle\u015fme mekanizmas\u0131n\u0131n tercih edilmesi halinde, Kurulun yay\u0131mlad\u0131\u011f\u0131 tip metinlerde hi\u00e7bir de\u011fi\u015fiklik yap\u0131lmaks\u0131z\u0131n (s\u00f6zle\u015fmenin taraflar\u0131, aktar\u0131m\u0131n detaylar\u0131 ve teknik tedbirler ekler k\u0131sm\u0131na yaz\u0131lacak \u015fekilde) imzalanmas\u0131 ve imza tarihinden itibaren be\u015f i\u015f g\u00fcn\u00fc i\u00e7inde Ki\u015fisel Verileri Koruma Kurumu\u2019na bildirilmesi gerekmektedir. Aksi takdirde, 7499 say\u0131l\u0131 Kanun ile 18. maddeye eklenen h\u00fck\u00fcm gere\u011fince ciddi tutarlarda idari para cezas\u0131 riski ile kar\u015f\u0131 kar\u015f\u0131ya kal\u0131nacakt\u0131r.
\nNetice itibar\u0131yla, KVKK\u2019da ger\u00e7ekle\u015ftirilen son de\u011fi\u015fiklikler, T\u00fcrk ki\u015fisel verileri koruma hukukunda yeni bir d\u00f6nemin kap\u0131lar\u0131n\u0131 aralam\u0131\u015ft\u0131r. A\u00e7\u0131k r\u0131za odakl\u0131, kat\u0131 ve uygulamada kilitlenmelere yol a\u00e7an eski sistemin yerini; risk bazl\u0131, objektif k\u0131staslara dayanan, esnek fakat denetlenebilir bir hukuki rejim alm\u0131\u015ft\u0131r. \u00d6zel nitelikli ki\u015fisel verilerin i\u015flenme \u015fartlar\u0131n\u0131n esnetilmesi i\u015f d\u00fcnyas\u0131n\u0131n me\u015fru ihtiya\u00e7lar\u0131na cevap verirken; yurt d\u0131\u015f\u0131na veri aktar\u0131m\u0131nda uluslararas\u0131 standartlara uyum sa\u011flanmas\u0131 T\u00fcrkiye\u2019nin k\u00fcresel dijital ekonomiye entegrasyonunu h\u0131zland\u0131racakt\u0131r. G\u00f6revli mahkemenin \u0130dare Mahkemesi olarak de\u011fi\u015ftirilmesi ise idari yapt\u0131r\u0131mlar\u0131n niteli\u011fine uygun, daha uzmanla\u015fm\u0131\u015f ve hukuki g\u00fcvenli\u011fi sa\u011flay\u0131c\u0131 bir yarg\u0131sal denetim mekanizmas\u0131n\u0131 hayata ge\u00e7irmi\u015ftir. Veri sorumlular\u0131n\u0131n bu yeni d\u00f6neme uyum sa\u011flayabilmeleri i\u00e7in uyum s\u00fcre\u00e7lerini yaln\u0131zca ka\u011f\u0131t \u00fczerinde b\u0131rakmay\u0131p, teknik ve idari tedbirlerini g\u00fcncel mevzuat ve i\u00e7tihatlar \u0131\u015f\u0131\u011f\u0131nda fiilen hayata ge\u00e7irmeleri yasal bir zorunluluktur.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
Ki\u015fisel verilerin korunmas\u0131 hukuku, dijitalle\u015fen d\u00fcnyan\u0131n gereksinimleri ve k\u00fcreselle\u015fen sermaye hareketleri neticesinde dinamik bir geli\u015fim seyri izlemektedir. T\u00fcrkiye\u2019de 7 Nisan 2016 tarihinde y\u00fcr\u00fcrl\u00fc\u011fe giren 6698 say\u0131l\u0131 Ki\u015fisel Verileri Koruma Kanunu, T\u00fcrk hukuk sisteminde ki\u015fisel verilerin i\u015flenmesine ili\u015fkin genel ilkeleri ve koruma mekanizmalar\u0131n\u0131 tesis eden temel metin olma niteli\u011fini haizdir. Bununla birlikte, Kanun\u2019un kabul edildi\u011fi d\u00f6nemde […]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":3140,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[439],"tags":[],"class_list":["post-3141","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-dijital-hukuk"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/hukuk.name\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3141","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/hukuk.name\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/hukuk.name\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/hukuk.name\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/hukuk.name\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=3141"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/hukuk.name\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3141\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/hukuk.name\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/3140"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/hukuk.name\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=3141"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/hukuk.name\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=3141"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/hukuk.name\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=3141"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}