Teknolojinin ivme kazanmas\u0131 ve \u00e7al\u0131\u015fma hayat\u0131n\u0131n geleneksel ofis s\u0131n\u0131rlar\u0131n\u0131 a\u015farak uzaktan veya hibrit modellere evrilmesi, i\u015fveren ile i\u015f\u00e7i aras\u0131ndaki hukuki dengeleri yeniden tan\u0131mlamay\u0131 zorunlu k\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r. \u0130\u015fverenin \u00fcretim s\u00fcrecini organize etme, i\u015f yerinde d\u00fczeni sa\u011flama ve i\u015fletmenin ekonomik menfaatlerini koruma amac\u0131na dayanan y\u00f6netim hakk\u0131, dijitalle\u015fme ile birlikte yeni bir boyut kazanm\u0131\u015ft\u0131r. G\u00fcn\u00fcm\u00fczde i\u015fverenler; \u00e7al\u0131\u015fanlar\u0131n e-posta yaz\u0131\u015fmalar\u0131n\u0131 denetleme, bilgisayar ekranlar\u0131n\u0131 anl\u0131k olarak izleme, tu\u015f vuru\u015flar\u0131n\u0131 kaydetme, konum takip sistemleri kullanma ve kamera ile s\u00fcrekli g\u00f6zetim sa\u011flama gibi dijital izleme y\u00f6ntemlerine s\u0131kl\u0131kla ba\u015fvurmaktad\u0131r. Ancak y\u00f6netim hakk\u0131 ile m\u00fclkiyet hakk\u0131n\u0131n sundu\u011fu bu denetim yetkisi, s\u0131n\u0131rs\u0131z ve mutlak bir g\u00fc\u00e7 de\u011fildir. Anayasa ile teminat alt\u0131na al\u0131nan \u00f6zel hayat\u0131n gizlili\u011fi ve haberle\u015fme h\u00fcrriyeti, i\u015f ili\u015fkisinin varl\u0131\u011f\u0131 halinde tamamen ortadan kalkmaz. \u0130\u015f\u00e7i, i\u015f s\u00f6zle\u015fmesini imzalayarak i\u015f yerine veya dijital \u00e7al\u0131\u015fma ortam\u0131na ad\u0131m att\u0131\u011f\u0131nda, temel hak ve \u00f6zg\u00fcrl\u00fcklerinden vazge\u00e7mi\u015f say\u0131lmaz. Bu durum, i\u015fverenin denetim yetkisi ile i\u015f\u00e7inin ki\u015filik haklar\u0131 aras\u0131nda ciddi bir hukuki \u00e7at\u0131\u015fma do\u011furmaktad\u0131r. \u0130\u015fte bu makalede, i\u015fverenin \u00e7al\u0131\u015fan\u0131 dijital olarak izlemesinin T\u00fcrk Hukuku \u0131\u015f\u0131nda s\u0131n\u0131rlar\u0131, \u015fartlar\u0131, kanuni dayanaklar\u0131, Anayasa Mahkemesi ve Yarg\u0131tay i\u00e7tihatlar\u0131 \u00e7er\u00e7evesinde incelenecektir.
\n\u0130\u015fverenin \u00e7al\u0131\u015fan\u0131 dijital ara\u00e7larla takip etmesi eyleminin hukuka uygunlu\u011funu de\u011ferlendirirken ba\u015fvurulacak temel normlar hiyerar\u015fisinin ba\u015f\u0131nda T\u00fcrkiye Cumhuriyeti Anayasas\u0131 gelmektedir. Anayasa\u2019n\u0131n 20. maddesinde herkesin \u00f6zel hayat\u0131na ve aile hayat\u0131na sayg\u0131 g\u00f6sterilmesini isteme hakk\u0131na sahip oldu\u011fu, ki\u015fisel verilerin ancak kanunda \u00f6ng\u00f6r\u00fclen hallerde veya ki\u015finin a\u00e7\u0131k r\u0131zas\u0131yla i\u015flenebilece\u011fi h\u00fck\u00fcm alt\u0131na al\u0131nm\u0131\u015ft\u0131r. Yine Anayasa\u2019n\u0131n 22. maddesi haberle\u015fme h\u00fcrriyetini ve bu h\u00fcrriyetin gizlili\u011fini esas kural olarak benimsemi\u015ftir. Dolay\u0131s\u0131yla bir i\u015f\u00e7inin mesai saatleri i\u00e7inde dahi olsa kurumsal veya ki\u015fisel ileti\u015fim ara\u00e7lar\u0131 \u00fczerinden ger\u00e7ekle\u015ftirdi\u011fi haberle\u015fmenin gizlili\u011fi ilke olarak koruma alt\u0131ndad\u0131r. \u0130\u015f\u00e7inin temel hak ve \u00f6zg\u00fcrl\u00fcklerinin i\u015f yerinde de devam etti\u011fi yakla\u015f\u0131m\u0131, Anayasa Mahkemesi kararlar\u0131nda a\u00e7\u0131k\u00e7a vurgulanmaktad\u0131r. Bunun yan\u0131 s\u0131ra, 6098 say\u0131l\u0131 T\u00fcrk Bor\u00e7lar Kanunu\u2019nun 417. maddesi i\u015fverene, i\u015f\u00e7inin ki\u015fili\u011fini koruma ve sayg\u0131 g\u00f6sterme, i\u015f yerinde d\u00fcr\u00fcstl\u00fck ilkelerine uygun bir d\u00fczeni sa\u011flama, \u00f6zellikle i\u015f\u00e7ilerin psikolojik ve cinsel tacize u\u011framamalar\u0131 ve bu t\u00fcr tacizlere u\u011fram\u0131\u015f olanlar\u0131n daha fazla zarar g\u00f6rmemeleri i\u00e7in gerekli \u00f6nlemleri alma borcu y\u00fcklemektedir. Ayn\u0131 Kanun\u2019un 418. maddesi ise i\u015fverenin, i\u015f\u00e7iye ait ki\u015fisel verileri ancak i\u015f\u00e7inin i\u015fe yatk\u0131nl\u0131\u011f\u0131yla ilgili veya i\u015f s\u00f6zle\u015fmesinin ifas\u0131 i\u00e7in zorunlu oldu\u011fu \u00f6l\u00e7\u00fcde kullanabilece\u011fini belirterek veri i\u015flemenin \u00e7er\u00e7evesini daraltm\u0131\u015ft\u0131r.
\nDi\u011fer taraftan, dijital izleme faaliyetlerinin en \u00f6nemli yasal dayanak ve s\u0131n\u0131rlar\u0131ndan birini 6698 say\u0131l\u0131 Ki\u015fisel Verilerin Korunmas\u0131 Kanunu olu\u015fturmaktad\u0131r. Dijital izleme esnas\u0131nda elde edilen e-posta i\u00e7erikleri, IP adresleri, log kay\u0131tlar\u0131, konum verileri ve kamera g\u00f6r\u00fcnt\u00fcleri ki\u015fisel veri niteli\u011findedir. Bu verilerin i\u015flenmesi Ki\u015fisel Verilerin Korunmas\u0131 Kanunu\u2019nun 4. maddesinde yer alan genel ilkelere tabi k\u0131l\u0131nm\u0131\u015ft\u0131r. Buna g\u00f6re dijital izleme; hukuka ve d\u00fcr\u00fcstl\u00fck kurallar\u0131na uygun olma, belirli, a\u00e7\u0131k ve me\u015fru ama\u00e7lar i\u00e7in i\u015flenme, i\u015flendikleri ama\u00e7la ba\u011flant\u0131l\u0131, s\u0131n\u0131rl\u0131 ve \u00f6l\u00e7\u00fcl\u00fc olma, ilgili mevzuatta \u00f6ng\u00f6r\u00fclen veya i\u015flendikleri ama\u00e7 i\u00e7in gerekli olan s\u00fcre kadar muhafaza edilme ilkelerine mutlak surette riayet etmek zorundad\u0131r. Kanun\u2019un 5. maddesinde ki\u015fisel verilerin i\u015flenme \u015fartlar\u0131 d\u00fczenlenmi\u015f olup, i\u015fverenin me\u015fru menfaati veya i\u015f s\u00f6zle\u015fmesinin kurulmas\u0131 ya da ifas\u0131yla do\u011frudan do\u011fruya ilgili olmas\u0131 gibi hukuki sebeplere dayanarak veri i\u015flemesi m\u00fcmk\u00fcnd\u00fcr. Ancak i\u015fverenin me\u015fru menfaati, i\u015f\u00e7inin temel hak ve \u00f6zg\u00fcrl\u00fcklerine zarar vermeyecek d\u00fczeyde olmal\u0131d\u0131r. \u0130\u015f\u00e7inin a\u00e7\u0131k r\u0131zas\u0131 al\u0131nm\u0131\u015f olsa dahi, i\u015f ili\u015fkisindeki ba\u011f\u0131ml\u0131l\u0131k unsuru ve taraflar aras\u0131ndaki g\u00fc\u00e7 dengesizli\u011fi sebebiyle bu r\u0131zan\u0131n her zaman \u00f6zg\u00fcr iradeye dayan\u0131p dayanmad\u0131\u011f\u0131 hukuken tart\u0131\u015fmal\u0131 hale gelmektedir. Bu nedenle i\u015fverenlerin yaln\u0131zca a\u00e7\u0131k r\u0131zaya s\u0131\u011f\u0131narak \u00f6l\u00e7\u00fcs\u00fcz dijital izleme yapmas\u0131 hukuki koruma sa\u011flamaz.
\nDijital izleme faaliyetinin hukuka uygun say\u0131labilmesi i\u00e7in yarg\u0131 kararlar\u0131 do\u011frultusunda \u015fekillenen somut kriterlerin varl\u0131\u011f\u0131 aran\u0131r. Anayasa Mahkemesi ve Avrupa \u0130nsan Haklar\u0131 Mahkemesi i\u00e7tihatlar\u0131 incelendi\u011finde, i\u015fverenin denetim yetkisi ile i\u015f\u00e7inin haklar\u0131 aras\u0131nda bir denge testi uygulanmaktad\u0131r. Bu testin ilk ad\u0131m\u0131 \u015feffafl\u0131k ve \u00f6nceden bilgilendirme ilkesidir. \u0130\u015fveren, dijital takip sistemini kurmadan \u00f6nce \u00e7al\u0131\u015fanlar\u0131n\u0131 bu konuda a\u00e7\u0131k, net ve anla\u015f\u0131l\u0131r bir bi\u00e7imde bilgilendirmekle y\u00fck\u00fcml\u00fcd\u00fcr. Bu y\u00fck\u00fcml\u00fcl\u00fck sadece Ki\u015fisel Verilerin Korunmas\u0131 Kanunu\u2019nun 10. maddesindeki ayd\u0131nlatma y\u00fck\u00fcml\u00fcl\u00fc\u011f\u00fc ile s\u0131n\u0131rl\u0131 olmay\u0131p, izlemenin kapsam\u0131n\u0131, amac\u0131n\u0131, hukuki sebebini, verilerin ne kadar s\u00fcreyle saklanaca\u011f\u0131n\u0131 ve kimlerle payla\u015f\u0131laca\u011f\u0131n\u0131 da i\u00e7ermelidir. \u0130\u015f\u00e7inin haberi olmadan, gizlice y\u00fcr\u00fct\u00fclen dijital takip ve dinleme faaliyetleri, ilke olarak Anayasa ve yasalar nezdinde hukuka ayk\u0131r\u0131d\u0131r ve ki\u015fisel verilerin ihlali yan\u0131nda \u00f6zel hayat\u0131n gizlili\u011fini ihlal su\u00e7unu da olu\u015fturabilir. Gizli izleme ancak \u00e7ok istisnai, hakl\u0131la\u015ft\u0131r\u0131c\u0131 ve somut \u015f\u00fcphelerin bulundu\u011fu su\u00e7 \u00f6nleme durumlar\u0131nda somut olay\u0131n \u015fartlar\u0131na g\u00f6re son derece dar bir \u00e7er\u00e7evede de\u011ferlendirilebilir.
\nS\u00f6z konusu dengenin kurulmas\u0131ndaki ikinci temel unsur, me\u015fru ama\u00e7 ve zorunluluk kriteridir. \u0130\u015fveren, \u00e7al\u0131\u015fan\u0131 izleme eylemini hakl\u0131 k\u0131lacak me\u015fru bir i\u015f gerek\u00e7esine sahip olmal\u0131d\u0131r. \u0130\u015f yerinin g\u00fcvenli\u011fini sa\u011flamak, ticari s\u0131rlar\u0131 korumak, bilgi teknolojileri sistemlerinin g\u00fcvenli\u011fini tesis etmek veya i\u015f\u00e7inin verimlili\u011fini denetlemek gibi ama\u00e7lar me\u015fru kabul edilebilir. Ancak me\u015fru amac\u0131n bulunmas\u0131 tek ba\u015f\u0131na yeterli de\u011fildir; dijital izlemenin bu amaca ula\u015fmak i\u00e7in zorunlu olmas\u0131 \u015fartt\u0131r. E\u011fer i\u015fveren me\u015fru amac\u0131na i\u015f\u00e7inin \u00f6zel hayat\u0131na daha az m\u00fcdahale eden bir y\u00f6ntemle ula\u015fabiliyorsa, do\u011frudan en a\u011f\u0131r m\u00fcdahale te\u015fkil eden izleme y\u00f6ntemini se\u00e7emez. Bu durum hukukun genel bir ilkesi olan ikincillik ve orant\u0131l\u0131l\u0131k prensibinin bir gere\u011fidir. \u00d6rne\u011fin, bir \u00e7al\u0131\u015fan\u0131n mesai saatlerine uyup uymad\u0131\u011f\u0131n\u0131 kontrol etmek i\u00e7in i\u015f yerine giri\u015f-\u00e7\u0131k\u0131\u015f kart\u0131 kullan\u0131lmas\u0131 yeterli iken, \u00e7al\u0131\u015fan\u0131n t\u00fcm g\u00fcn boyunca masa ba\u015f\u0131ndaki hareketlerini kamerayla kaydetmek ya da bilgisayar\u0131na tu\u015f kaydediciyaz\u0131l\u0131m y\u00fcklemek \u00f6l\u00e7\u00fcs\u00fcz ve hukuka ayk\u0131r\u0131 bir m\u00fcdahale te\u015fkil edecektir.
\n\u00d6l\u00e7\u00fcl\u00fcl\u00fck ilkesi, dijital g\u00f6zetimin boyutunu belirleyen en kritik parametredir. \u00d6l\u00e7\u00fcl\u00fcl\u00fck; elveri\u015flilik, zorunluluk ve orant\u0131l\u0131l\u0131k unsurlar\u0131n\u0131 b\u00fcnyesinde bar\u0131nd\u0131r\u0131r. \u0130\u015fverenin se\u00e7ti\u011fi takip y\u00f6ntemi, ula\u015f\u0131lmak istenen ama\u00e7 i\u00e7in elveri\u015fli olmal\u0131, ayn\u0131 amaca ula\u015ft\u0131racak daha hafif bir ara\u00e7 bulunmamal\u0131 ve izleme ile elde edilecek yarar, i\u015f\u00e7inin katlanmak zorunda kald\u0131\u011f\u0131 hak ihlalinden daha a\u011f\u0131r basmal\u0131d\u0131r. Dijital izleme s\u00fcrekli, kesintisiz ve t\u00fcm ya\u015fam alan\u0131n\u0131 kaplayacak boyutta olamaz. \u0130\u015f\u00e7inin molalarda, yemek saatlerinde veya ki\u015fisel ihtiya\u00e7lar\u0131n\u0131 giderdi\u011fi alanlarda izlenmesi kesinlikle hukuka ayk\u0131r\u0131d\u0131r. Bilgisayar ve internet kullan\u0131m\u0131 bak\u0131m\u0131ndan da durum farkl\u0131 de\u011fildir. \u0130\u015fveren, kurumsal bilgisayar ve e-posta hesaplar\u0131n\u0131n i\u015f ama\u00e7l\u0131 kullan\u0131lmas\u0131 y\u00f6n\u00fcnde kurallar koyabilir ve bu kurala uyulup uyulmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 denetleyebilir. Ancak bu denetim yap\u0131l\u0131rken i\u015f\u00e7inin ki\u015fisel i\u00e7erikli mesajla\u015fmalar\u0131na girilmesi, \u00f6zel i\u00e7erikli yaz\u0131\u015fmalar\u0131n\u0131n okunmas\u0131 veya kopyalanmas\u0131 \u00f6l\u00e7\u00fcl\u00fcl\u00fck s\u0131n\u0131r\u0131n\u0131 a\u015far. \u0130\u015fveren, e-posta trafi\u011finde bir anormallik tespit etti\u011finde \u00f6ncelikle i\u00e7erik d\u0131\u015f\u0131 verileri, yani log kay\u0131tlar\u0131n\u0131, g\u00f6nderici-al\u0131c\u0131 bilgilerini ve mesaj boyutlar\u0131n\u0131 incelemelidir. \u0130\u00e7eri\u011fe m\u00fcdahale ancak somut durumun gerektirdi\u011fi son a\u015famada ve yine s\u0131n\u0131rland\u0131r\u0131larak yap\u0131labilir.
\nAnayasa Mahkemesi\u2019nin E.B. ba\u015fvuru numaral\u0131 bireysel ba\u015fvuru karar\u0131nda ve benzer nitelikteki kararlar\u0131nda vurguland\u0131\u011f\u0131 \u00fczere, i\u015fverenin bilgisayar veya e-posta denetimi yapabilmesi i\u00e7in i\u015f\u00e7iye bu konuda \u00f6nceden yaz\u0131l\u0131 bir bildirim yap\u0131lm\u0131\u015f olmas\u0131 ve denetimin s\u0131n\u0131rlar\u0131n\u0131n \u00e7izilmesi \u015fartt\u0131r. Anayasa Mahkemesi, i\u015f\u00e7inin kurumsal e-posta hesab\u0131n\u0131 ki\u015fisel ama\u00e7larla kullanmas\u0131n\u0131n yasakland\u0131\u011f\u0131 durumlarda dahi, bu yasa\u011f\u0131n ihlal edilip edilmedi\u011finin kontrol\u00fcn\u00fcn i\u015f\u00e7inin t\u00fcm ileti\u015fim i\u00e7eri\u011fi okunmadan, daha az esasa m\u00fcdahale eden yollarla yap\u0131lmas\u0131 gerekti\u011fini belirtmi\u015ftir. Yarg\u0131tay da yerle\u015fik i\u00e7tihatlar\u0131nda, i\u015fverenin \u00f6nceden duyuru yapmadan i\u015f\u00e7inin kurumsal e-posta adresindeki t\u00fcm yaz\u0131\u015fmalar\u0131 inceleyerek i\u015f s\u00f6zle\u015fmesini feshetmesini hukuka ayk\u0131r\u0131 bulmaktad\u0131r. \u0130\u015f\u00e7iye verilen bilgisayar\u0131n, telefonun veya ara\u00e7 takip sisteminin (GPS) hangi ko\u015fullarda izlenece\u011fi i\u015f s\u00f6zle\u015fmesinde, i\u00e7 y\u00f6netmeliklerde veya disiplin prosed\u00fcrlerinde a\u00e7\u0131k\u00e7a d\u00fczenlenmelidir.
\nKonum takibi veya GPS sistemleri vas\u0131tas\u0131yla yap\u0131lan izlemeler de \u00e7al\u0131\u015fma hayat\u0131nda s\u0131k\u00e7a uyu\u015fmazl\u0131k konusu olmaktad\u0131r. \u00d6zellikle saha \u00e7al\u0131\u015fanlar\u0131na veya sat\u0131\u015f temsilcilerine tahsis edilen ara\u00e7lara tak\u0131lan GPS cihazlar\u0131 veya cep telefonlar\u0131na y\u00fcklenen takip uygulamalar\u0131 vas\u0131tas\u0131yla \u00e7al\u0131\u015fan\u0131n anl\u0131k konumu izlenebilmektedir. \u0130\u015fverenin i\u015fin seyrini takip etmek ve g\u00fczergah g\u00fcvenli\u011fini sa\u011flamak amac\u0131yla konum verisi i\u015flemesi me\u015fru bir ama\u00e7 ta\u015f\u0131yabilir. Ancak mesai saatleri sona erdi\u011finde veya hafta sonu tatillerinde bu takip sistemlerinin a\u00e7\u0131k tutulmas\u0131, \u00e7al\u0131\u015fan\u0131n \u00f6zel hayat\u0131n\u0131n alan\u0131na do\u011frudan bir tecav\u00fcz niteli\u011findedir. \u0130\u015fveren, mesai saatleri d\u0131\u015f\u0131nda konum takibini durduracak teknik altyap\u0131y\u0131 sa\u011flamakla y\u00fck\u00fcml\u00fcd\u00fcr. Aksi halde elde edilen veriler hukuka ayk\u0131r\u0131 ki\u015fisel veri i\u015fleme faaliyetine d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcr ve i\u015f\u00e7iye hakl\u0131 nedenle fesih imkan\u0131 tan\u0131r.
\nSon zamanlarda s\u0131kl\u0131kla g\u00fcndeme gelen bir di\u011fer husus ise i\u015f yerinde veya uzaktan \u00e7al\u0131\u015fmada biyometrik verilerin izleme ve devam kontrol\u00fc amac\u0131yla kullan\u0131lmas\u0131d\u0131r. Y\u00fcz tan\u0131ma, parmak izi okuma veya g\u00f6z irisi taramas\u0131 gibi y\u00f6ntemler, Ki\u015fisel Verilerin Korunmas\u0131 Kanunu\u2019nun 6. maddesi kapsam\u0131nda \u00f6zel nitelikli ki\u015fisel veri olarak d\u00fczenlenmi\u015ftir. Ki\u015fisel Verileri Koruma Kurulu kararlar\u0131nda da istikrarl\u0131 bir \u015fekilde belirtildi\u011fi \u00fczere, mesai takibi veya binalara giri\u015f-\u00e7\u0131k\u0131\u015f denetimi amac\u0131yla biyometrik veri i\u015flenmesi orant\u0131s\u0131zd\u0131r ve hukuka ayk\u0131r\u0131d\u0131r. Alternatif ve daha az m\u00fcdahaleci y\u00f6ntemler var iken (\u00f6rne\u011fin kartl\u0131 ge\u00e7i\u015f veya imza f\u00f6y\u00fc), i\u015f\u00e7ilerin biyometrik verilerinin toplanmas\u0131 ve dijital ortamda saklanmas\u0131, i\u015f\u00e7inin a\u00e7\u0131k r\u0131zas\u0131 bulunsa dahi d\u00fcr\u00fcstl\u00fck ilkesine ayk\u0131r\u0131l\u0131k te\u015fkil eder. Biyometrik verilerin telafisi imkans\u0131z zararlar do\u011furma riski y\u00fcksek oldu\u011fundan, izleme arac\u0131 olarak kullan\u0131m\u0131 son derece s\u0131n\u0131rl\u0131 tutulmal\u0131d\u0131r.
\n\u0130\u015fverenin hukuka, Anayasa\u2019ya ve ilgili mevzuata ayk\u0131r\u0131 \u015fekilde ger\u00e7ekle\u015ftirdi\u011fi dijital izleme faaliyetinin hem i\u015f hukuku hem ki\u015fisel verilerin korunmas\u0131 hukuku hem de ceza hukuku boyutunda ciddi yapt\u0131r\u0131mlar\u0131 bulunmaktad\u0131r. Hukuka ayk\u0131r\u0131 dijital izleme neticesinde elde edilen veriler, 6100 say\u0131l\u0131 Hukuk Muhakemeleri Kanunu\u2019nun 189. maddesinin ikinci f\u0131kras\u0131 uyar\u0131nca mahkemelerde delil olarak kullan\u0131lamaz. \u0130\u015fveren, gizlice veya \u00f6l\u00e7\u00fcs\u00fcz \u015fekilde elde etti\u011fi e-posta kay\u0131tlar\u0131na, kamera g\u00f6r\u00fcnt\u00fclerine veya GPS verilerine dayanarak i\u015f\u00e7inin i\u015f akdini hakl\u0131 veya ge\u00e7erli nedenle feshederse, bu fesih hukuka ayk\u0131r\u0131 hale gelecektir. \u0130\u015f mahkemeleri, hukuka ayk\u0131r\u0131 delillere dayan\u0131larak yap\u0131lan fesihlerde i\u015f\u00e7inin i\u015fe iadesine veya k\u0131dem ve ihbar tazminat\u0131na hak kazand\u0131\u011f\u0131na karar vermektedir. \u0130\u015fverenin iddialar\u0131 somut vakalara dayansa dahi, delilin elde edili\u015f bi\u00e7imi hukuka ayk\u0131r\u0131 ise esasa girilmeksizin fesih haks\u0131z say\u0131lmaktad\u0131r.
\n\u0130kinci olarak, hukuka ayk\u0131r\u0131 izlemeye maruz kalan i\u015f\u00e7i y\u00f6n\u00fcnden i\u015f s\u00f6zle\u015fmesi s\u00fcrd\u00fcr\u00fclemez hale gelebilir. 4857 say\u0131l\u0131 \u0130\u015f Kanunu\u2019nun 24. maddesinin II. f\u0131kras\u0131 uyar\u0131nca, i\u015fverenin i\u015f\u00e7inin ki\u015filik haklar\u0131na, \u015feref ve haysiyetine ayk\u0131r\u0131 davran\u0131\u015flarda bulunmas\u0131 veya \u00e7al\u0131\u015fma \u015fartlar\u0131n\u0131 uygulamamas\u0131 durumunda i\u015f\u00e7i, i\u015f s\u00f6zle\u015fmesini hakl\u0131 nedenle derhal feshetme hakk\u0131na sahiptir. \u00d6zel hayat\u0131 gizlice izlenen veya dijital olarak bask\u0131 alt\u0131na al\u0131nan i\u015f\u00e7i, i\u015f akdini hakl\u0131 nedenle feshederek k\u0131dem tazminat\u0131na hak kazanabilece\u011fi gibi, T\u00fcrk Bor\u00e7lar Kanunu\u2019nun 417. ve 58. maddeleri uyar\u0131nca u\u011frad\u0131\u011f\u0131 manevi zararlar\u0131n tazmini amac\u0131yla manevi tazminat davas\u0131 da a\u00e7abilir.
\nKi\u015fisel Verilerin Korunmas\u0131 Kanunu y\u00f6n\u00fcnden ise idari yapt\u0131r\u0131mlar s\u00f6z konusudur. Ayd\u0131nlatma y\u00fck\u00fcml\u00fcl\u00fc\u011f\u00fcn\u00fcn yerine getirilmemesi, veri g\u00fcvenli\u011fine ili\u015fkin y\u00fck\u00fcml\u00fcl\u00fcklerin ihlal edilmesi veya Kurul kararlar\u0131n\u0131n yerine getirilmemesi durumunda Ki\u015fisel Verileri Koruma Kurulu taraf\u0131ndan i\u015fverene y\u00fcksek mebla\u011flarda idari para cezalar\u0131 kesilmektedir. Ayr\u0131ca T\u00fcrk Ceza Kanunu\u2019nun 132. ve devam\u0131 maddelerinde d\u00fczenlenen haberle\u015fmenin gizlili\u011fini ihlal, ki\u015filer aras\u0131ndaki konu\u015fmalar\u0131n dinlenmesi ve kayda al\u0131nmas\u0131, \u00f6zel hayat\u0131n gizlili\u011fini ihlal ve ki\u015fisel verilerin hukuka ayk\u0131r\u0131 olarak ele ge\u00e7irilmesi veya yay\u0131lmas\u0131 su\u00e7lar\u0131 g\u00fcndeme gelebilir. Dijital izlemeyi ger\u00e7ekle\u015ftiren veya talimat\u0131n\u0131 veren i\u015fveren yetkilileri bu idari ve cezai sorumluluktan \u015fahsen etkilenebilirler.
\nNetice itibar\u0131yla, dijitalle\u015fen \u00e7al\u0131\u015fma hayat\u0131nda i\u015fverenin denetim ve y\u00f6netim hakk\u0131 ile i\u015f\u00e7inin \u00f6zel hayat\u0131n\u0131n gizlili\u011fi ve ki\u015filik haklar\u0131 aras\u0131nda dengeli bir hukuki rejim kurulmal\u0131d\u0131r. \u0130\u015fverenin i\u015fletmesini koruma, verimlili\u011fi art\u0131rma ve i\u015f yerinde g\u00fcvenli\u011fi sa\u011flama arzusu me\u015fru olmakla birlikte, bu arzu i\u015f\u00e7iyi s\u00fcrekli g\u00f6zetim alt\u0131nda tutan, mahremiyetini yok eden ve onu dijital bir panoptikonun nesnesi haline getiren uygulamalara d\u00f6n\u00fc\u015fmemelidir. T\u00fcrk Hukuku\u2019nda kabul edilen temel prensip; dijital izlemenin ancak istisnai hallerde, \u015feffaf bir bi\u00e7imde, \u00f6nceden detayl\u0131 bilgilendirme yap\u0131larak, a\u00e7\u0131k ve me\u015fru bir amaca dayal\u0131 olarak ve en \u00f6nemlisi \u00f6l\u00e7\u00fcl\u00fcl\u00fck ve orant\u0131l\u0131l\u0131k s\u0131n\u0131rlar\u0131 i\u00e7erisinde yap\u0131labilece\u011fidir.
\nAksi takdirde y\u00fcr\u00fct\u00fclen t\u00fcm dijital izleme faaliyetleri, i\u015f\u00e7inin ki\u015filik haklar\u0131na do\u011frudan m\u00fcdahale niteli\u011finde olup hem i\u015f hukuku uyu\u015fmazl\u0131klar\u0131nda ge\u00e7ersiz delil say\u0131lacak hem de i\u015fvereni ciddi idari para cezalar\u0131, tazminat y\u00fck\u00fcml\u00fcl\u00fckleri ve cezai yapt\u0131r\u0131mlarla kar\u015f\u0131 kar\u015f\u0131ya b\u0131rakacakt\u0131r. \u0130\u015fverenlerin dijital izleme mekanizmalar\u0131n\u0131 kurmadan \u00f6nce ayr\u0131nt\u0131l\u0131 bir hukuki etki analizi yapmalar\u0131, Ki\u015fisel Verilerin Korunmas\u0131 Kanunu uyum s\u00fcre\u00e7lerini eksiksiz tamamlamalar\u0131, i\u00e7 politikalar olu\u015fturarak \u00e7al\u0131\u015fanlar\u0131 a\u00e7\u0131k\u00e7a bilgilendirmeleri ve m\u00fcdahale seviyesini amac\u0131n gerektirdi\u011fi asgari d\u00fczeyde tutmalar\u0131, s\u00fcrd\u00fcr\u00fclebilir ve hukuka uygun bir i\u015f ili\u015fkisi i\u00e7in zorunluluktur. Dijital \u00e7a\u011fda i\u015f hukukunun temel i\u015flevi, teknolojinin sa\u011flad\u0131\u011f\u0131 imkanlar\u0131 reddetmek de\u011fil, bu imkanlar\u0131n insan onurunu ve temel haklar\u0131 zedeleyecek boyuta ula\u015fmas\u0131n\u0131 engellemektir.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
Teknolojinin ivme kazanmas\u0131 ve \u00e7al\u0131\u015fma hayat\u0131n\u0131n geleneksel ofis s\u0131n\u0131rlar\u0131n\u0131 a\u015farak uzaktan veya hibrit modellere evrilmesi, i\u015fveren ile i\u015f\u00e7i aras\u0131ndaki hukuki dengeleri yeniden tan\u0131mlamay\u0131 zorunlu k\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r. \u0130\u015fverenin \u00fcretim s\u00fcrecini organize etme, i\u015f yerinde d\u00fczeni sa\u011flama ve i\u015fletmenin ekonomik menfaatlerini koruma amac\u0131na dayanan y\u00f6netim hakk\u0131, dijitalle\u015fme ile birlikte yeni bir boyut kazanm\u0131\u015ft\u0131r. G\u00fcn\u00fcm\u00fczde i\u015fverenler; \u00e7al\u0131\u015fanlar\u0131n e-posta yaz\u0131\u015fmalar\u0131n\u0131 […]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":3134,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[439,15],"tags":[],"class_list":["post-3135","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-dijital-hukuk","category-is-hukuku"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/hukuk.name\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3135","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/hukuk.name\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/hukuk.name\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/hukuk.name\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/hukuk.name\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=3135"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/hukuk.name\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3135\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":3153,"href":"https:\/\/hukuk.name\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3135\/revisions\/3153"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/hukuk.name\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/3134"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/hukuk.name\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=3135"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/hukuk.name\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=3135"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/hukuk.name\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=3135"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}