<\/p>\n\n\n\n
Son g\u00fcnlerde corona pandemi gerek\u00e7esiyle \u00e7e\u015fitli odalar\u0131n “a\u015f\u0131s\u0131z olanlar\u0131n kahvehaneye giremeyece\u011fi, a\u015f\u0131s\u0131z olanlara ekmek sat\u0131\u015f\u0131 yap\u0131lmayaca\u011f\u0131” gibi yasak ve k\u0131s\u0131tlamalar koydu\u011fu karar ve a\u00e7\u0131klamalar\u0131n\u0131 duyuyoruz.<\/p>\n\n\n\n
Peki, meslek odalar\u0131 b\u00f6yle bir hak ve yetkiye sahip mi? K\u0131saca bu konuya de\u011finece\u011fiz.<\/p>\n\n\n\n
A) ODALARIN (YAN\u0130 MESLEK KURULU\u015eLARININ) G\u00d6REV VE YETK\u0130LER\u0130<\/strong><\/p>\n\n\n\n Odalar, Anayasal meslek kurulu\u015flar\u0131d\u0131r.<\/p>\n\n\n\n Anayasam\u0131z\u0131n 135. maddesinde; “Kamu kurumu niteli\u011findeki meslek kurulu\u015flar\u0131 ve \u00fcst kurulu\u015flar\u0131; belli bir mesle\u011fe mensup olanlar\u0131n m\u00fc\u015fterek ihtiya\u00e7lar\u0131n\u0131 kar\u015f\u0131lamak, mesleki faaliyetlerini kolayla\u015ft\u0131rmak, mesle\u011fin genel menfaatlere uygun olarak geli\u015fmesini sa\u011flamak, meslek mensuplar\u0131n\u0131n birbirleri ile ve halk ile olan ili\u015fkilerinde d\u00fcr\u00fcstl\u00fc\u011f\u00fc ve g\u00fcveni hakim k\u0131lmak \u00fczere meslek disiplini ve ahlak\u0131n\u0131 korumak maksad\u0131 ile kanunla kurulan ve organlar\u0131 kendi \u00fcyeleri taraf\u0131ndan kanunda g\u00f6sterilen usullere g\u00f6re yarg\u0131 g\u00f6zetimi alt\u0131nda, gizli oyla se\u00e7ilen kamu t\u00fczelki\u015filikleridir. ” denilmi\u015ftir.<\/p>\n\n\n\n Her mesle\u011fe ait bir oda bulunmaktad\u0131r, diyebiliriz. Odalar sadece kendi mesleklerine ve meslek \u00fcyelerine y\u00f6nelik kurulmu\u015ftur. Bu odalar\u0131n kurulu\u015f ve i\u015flemlerini d\u00fczenleyen kanunlar da bulunmaktad\u0131r. \u00c7ift\u00e7ilerin Ziraat Odalar\u0131 bulunmaktayken, esnaf ve sanatkarlar\u0131n Esnaf ve Sanatkar Odalar\u0131 vard\u0131r.<\/p>\n\n\n\n \u00d6rne\u011fin 5362 Say\u0131l\u0131 “ESNAF VE SANATK\u00c2RLAR MESLEK KURULU\u015eLARI KANUNU” bir \u00e7ok odan\u0131n kurulu\u015funa esas olan Kanundur.<\/p>\n\n\n\n 5362 Say\u0131l\u0131 Kanunun 1. maddesinde de;<\/p>\n\n\n\n “<\/strong>Bu Kanunun amac\u0131; esnaf ve sanatk\u00e2rlar ile bunlar\u0131n yanlar\u0131nda \u00e7al\u0131\u015fanlar\u0131n meslek\u00ee ve teknik ihtiya\u00e7lar\u0131n\u0131 kar\u015f\u0131lamak, meslek\u00ee faaliyetlerini kolayla\u015ft\u0131rmak, mesle\u011fin genel menfaatlerine uygun olarak geli\u015fmelerini ve meslek\u00ee e\u011fitimlerini sa\u011flamak, meslek mensuplar\u0131n\u0131n birbirleriyle ve halk ile olan ili\u015fkilerinde d\u00fcr\u00fcstl\u00fc\u011f\u00fc ve g\u00fcveni h\u00e2kim k\u0131lmak, meslek disiplini ve ahl\u00e2k\u0131n\u0131 korumak ve bu maksatla kurulan t\u00fczel ki\u015fili\u011fe sahip kamu kurumu niteli\u011findeki esnaf ve sanatk\u00e2rlar odalar\u0131 ile bu odalar\u0131n \u00fcst kurulu\u015fu olan birlik, federasyon ve Konfederasyonun \u00e7al\u0131\u015fma us\u00fbl ve esaslar\u0131n\u0131 d\u00fczenlemektir. “denilmi\u015ftir.<\/p>\n\n\n\n G\u00d6R\u00dcLECE\u011e\u0130 \u00dcZERE ODALARIN G\u00d6REV VE YETK\u0130LER\u0130 SADECE MESLEK \u00dcYELER\u0130NE VE MESLEK KURALLARINA \u0130L\u0130K\u0130ND\u0130R. ODALARIN SIRADAN B\u0130R VATANDA\u015e VE BU YERLERDEN MAL VE H\u0130ZMET ALAN T\u00dcKET\u0130C\u0130LER \u00dcZER\u0130NDE G\u00d6REV VE YETK\u0130S\u0130 YOKTUR.<\/p>\n\n\n\n B) ODALARIN G\u00d6REV VE YETK\u0130S\u0130 DI\u015eINDA ALDI\u011eI KARARLAR (YAN\u0130 YASAKLAR) YOK H\u00dcKM\u00dcNDED\u0130R.<\/strong><\/p>\n\n\n\n Devlet, yasama, yarg\u0131 ve y\u00fcr\u00fctme fonksiyonlar\u0131ndan olu\u015fur. Yasama fonksiyonu TBBM taraf\u0131ndan, yarg\u0131 fonksiyonu Mahkemeler taraf\u0131ndan, y\u00fcr\u00fctme fonksiyonu da Cumhurba\u015fkanl\u0131\u011f\u0131 taraf\u0131ndan kullan\u0131l\u0131r. Bunlar\u0131n herbiri di\u011fer yerine karar alamaz. Her biri sadece kendi alan\u0131nda g\u00f6rev yapar, karar al\u0131r. \u00d6rne\u011fin yasama Mahkeme yerine karar alamaz. Y\u00fcr\u00fctme yasama yerine ge\u00e7ip kanun \u00e7\u0131karamaz. Aksi halde fonksiyon gasb\u0131 ortaya \u00e7\u0131kar. Foksiyon gasb\u0131 buluna ni\u015flem yok h\u00fckm\u00fcndedir, ge\u00e7ersizdir.<\/p>\n\n\n\n Ayn\u0131 \u015fekilde, y\u00fcr\u00fctme organ\u0131 g\u00fcn\u00fcm\u00fczde Cumhurba\u015fkanl\u0131\u011f\u0131’d\u0131r. Y\u00fcr\u00fctmenin nas\u0131l karar alaca\u011f\u0131, karar almaya g\u00f6revli yerleri ilgili her Kanunda ayr\u0131 ayr\u0131 g\u00f6sterilmi\u015ftir. Burada temel g\u00f6rev Cumhurba\u015fkanl\u0131\u011f\u0131’n\u0131nd\u0131r.<\/p>\n\n\n\n Bir Kanun veya Cumhurba\u015fkanl\u0131\u011f\u0131 karar\u0131 ile yetki verilmedik\u00e7e hi\u00e7 bir organ bu konuda karar alamaz, i\u015flem yapamaz.<\/p>\n\n\n\n Yani y\u00fcr\u00fctme organ\u0131nda, tar\u0131m konusunda Tar\u0131m ve Orman Bakanl\u0131\u011f\u0131, sa\u011fl\u0131k konusunda Sa\u011fl\u0131k Bakanl\u0131\u011f\u0131, \u00e7evre konusunda \u00c7evre ve \u015eehircilik Bakanl\u0131\u011f\u0131 i\u015flem yapari karar al\u0131r. Yani biri di\u011feri yerine i\u015flem yapamaz, karar alamaz.<\/p>\n\n\n\n Ayr\u0131ca, odalar y\u00f6n\u00fcnden bu konuya bakt\u0131\u011f\u0131m\u0131zda, odalar\u0131n yani meslek kurulu\u015flar\u0131n\u0131n bu devlet organlar\u0131 i\u00e7inde say\u0131lmad\u0131\u011f\u0131 a\u00e7\u0131kt\u0131r. Odalar\u0131n devlet organlar\u0131 ad\u0131na g\u00f6rev ve yetkisi yoktur.<\/p>\n\n\n\n Bu durumda, odalar yasak ve k\u0131s\u0131tlama koyabilir mi?<\/p>\n\n\n\n Elbette hay\u0131r. Odalar yasak ve k\u0131s\u0131tlama koyamaz.<\/p>\n\n\n\n \u00c7\u00fcnk\u00fc; yetkili olmayan ki\u015fi ya da idari makamlar taraf\u0131ndan al\u0131nan kararlar ve tesis edilen i\u015flemler yetkisizlik y\u00f6n\u00fcyle hukuka ayk\u0131r\u0131d\u0131r.<\/p>\n\n\n\n Y\u00fcr\u00fctme fonksiyonuna dair tamamen yabanc\u0131 bir yer taraf\u0131ndan al\u0131nan kararlar ve yap\u0131lan i\u015flemler de yetki gasp\u0131 te\u015fkil eder ve yok h\u00fckm\u00fcndedir.<\/p>\n\n\n\n Yani, odalar vatanda\u015fa ve t\u00fcketiciye uygulanmak \u00fczere yasak ve k\u0131s\u0131tlama koyamaz. Bu konuda herhangi bir yasak ve k\u0131s\u0131tlama karar\u0131 al\u0131rsa, bu karar yok h\u00fckm\u00fcnde olup ge\u00e7ersizdir.<\/strong><\/p>\n\n\n\n C) YARGI KARARLARINA DA BAKARSAK ODALARIN CORONA KONUSUNDA YASAK VE KISITLAMA KARARI ALAMAYACA\u011eI A\u00c7IKTIR.<\/strong><\/p>\n\n\n\n \u0130dari yarg\u0131 alan\u0131nda en \u00fcst yarg\u0131 organ\u0131 olan Dan\u0131\u015ftay’\u0131n kararlar\u0131na da bakarsak odalar\u0131n vatanda\u015fa ve t\u00fcketiciye uygulanmak \u00fczere yasak ve k\u0131s\u0131tlama koyamaca\u011f\u0131 a\u00e7\u0131kt\u0131r. Odalar b\u00f6yle bir yasak ve k\u0131s\u0131tlama karar\u0131 al\u0131rsa, bu karar yok h\u00fckm\u00fcnde olup ge\u00e7ersizdir.<\/p>\n\n\n\n a) Dan\u0131\u015ftay 10. Daire 1996\/9498 E. , 1998\/5507 K.<\/strong><\/p>\n\n\n\n “…. bankalar\u0131n 2499 say\u0131l\u0131 “Sermaye Piyasas\u0131 Kanununda” yer alan i\u015flemleri yapmaktan men edilmesi ancak kanun de\u011fi\u015fikli\u011fi ile olanakl\u0131 olup b\u00f6yle bir i\u015flemin “kurul” taraf\u0131ndan tesis edilmesi idare hukukunda “yetki gasb\u0131<\/strong>” denilen sakatl\u0131k halini olu\u015fturur.”<\/p>\n\n\n\n Bu karara g\u00f6re, kanunla d\u00fczenlemesi gereken bir konuda Sermaye Piyasas\u0131 Kurulu karar alamaz. Buna aksi y\u00f6nde al\u0131nan karar yok h\u00fckm\u00fcndedir, ge\u00e7ersizdir.<\/p>\n\n\n\n b) Dan\u0131\u015ftay 1. Dairesi\u2019nin 2005\/42 E., 2005\/529 K. say\u0131l\u0131 karar\u0131<\/strong><\/p>\n\n\n\n “…. karar vermeye yetkili merciin \u2026 Kaymakam\u0131 olmas\u0131 gerekti\u011fi anla\u015f\u0131ld\u0131\u011f\u0131ndan ve Kanunda belirtilen makamlara bizzat kullan\u0131lmak \u00fczere verilmi\u015f m\u00fcnhas\u0131r yetkinin, \u00fcst makam da olsa ba\u015fka bir makamca kullan\u0131lmas\u0131 m\u00fcmk\u00fcn bulunmad\u0131\u011f\u0131ndan, bu husus g\u00f6zetilmeden tesis edilen \u2026 Sulama Birli\u011fi Ba\u015fkan\u0131 ve tahakkuk memuru vekili hakk\u0131nda soru\u015fturma izni verilmemesine ili\u015fkin \u0130\u00e7i\u015fleri Bakan\u0131n\u0131n 25.11.2004 g\u00fcnl\u00fc \u2026 say\u0131l\u0131 karar\u0131n\u0131n bu nedenle kald\u0131r\u0131lmas\u0131na,….”<\/p>\n\n\n\n Bu karara g\u00f6re, kaymakam\u0131n yetkili oldu\u011fu bir konuda Vali veya ba\u015fka bir \u00fcst mercii karar veremez. Buna aksi y\u00f6nde al\u0131nan karar yok h\u00fckm\u00fcndedir, ge\u00e7ersizdir.<\/p>\n\n\n\n c) Dan\u0131\u015ftay 1. Daire 2007\/493 E., 2007\/662 K.<\/strong> say\u0131l\u0131 karar\u0131<\/strong><\/p>\n\n\n\n “…. \u00dcniversite personeli olan ve 2547 say\u0131l\u0131 Yasan\u0131n 53 \u00fcnc\u00fc maddesinin an\u0131lan h\u00fckm\u00fcne g\u00f6re dekanlarla i\u015ftirak halinde su\u00e7 i\u015fledikleri anla\u015f\u0131lan \u2026 ve \u2026 hakk\u0131nda \u2026Valisince 4483 say\u0131l\u0131 Yasa h\u00fck\u00fcmlerine g\u00f6re \u00f6n inceleme yapt\u0131r\u0131larak karar verilmesine hukuken olanak bulunmad\u0131\u011f\u0131ndan, \u2026 Valisinin \u2026 g\u00fcnl\u00fc, \u2026 say\u0131l\u0131 k\u0131smen soru\u015fturma izni verilmesine k\u0131smen soru\u015fturma izni verilmemesine ili\u015fkin karar\u0131n\u0131n yetki gasb\u0131<\/strong> nedeniyle yok h\u00fckm\u00fcnde oldu\u011funa,…”<\/p>\n\n\n\n Bu karara g\u00f6re, \u00fcniversitede yetkili olan rekt\u00f6r\u00fcn yerine valinin karare veremeyece\u011fi a\u00e7\u0131kt\u0131r. Buna aksi y\u00f6nde al\u0131nan karar yok h\u00fckm\u00fcndedir, ge\u00e7ersizdir.<\/p>\n\n\n\n d) Dan\u0131\u015ftay 8. Daire 2006\/970 E. , 2006\/2893 K.<\/strong><\/p>\n\n\n\n “…. G\u00f6rev s\u00fcresi sona ermi\u015f bulunan bir rekt\u00f6r\u00fcn senatoyu toplant\u0131ya \u00e7a\u011f\u0131rma ve senatoya ba\u015fkanl\u0131k etme yetkisi bulunmad\u0131\u011f\u0131ndan Yasada belirlenen usul kurallar\u0131na uyulmaks\u0131z\u0131n toplanan senatoca al\u0131nan kararlar a\u011f\u0131r ve a\u00e7\u0131k yetki gasb\u0131 ile malul olacakt\u0131r. Bir ba\u015fka anlat\u0131mla bu \u015fekilde al\u0131nm\u0131\u015f olan kararlar\u0131n hukuki ge\u00e7erli\u011fi bulunmamakta, yok h\u00fckm\u00fcnde olmaktad\u0131rlar. …”<\/p>\n\n\n\n S\u00fcresi dolan rekt\u00f6r karar veremez. Buna aksi y\u00f6nde al\u0131nan karar yok h\u00fckm\u00fcndedir, ge\u00e7ersizdir.<\/p>\n\n\n\n e) G\u00f6r\u00fcld\u00fc\u011f\u00fc \u00fczere idari bir i\u015flemin veya yasa\u011f\u0131n ge\u00e7erli olabilmesi i\u00e7in bir \u00e7ok kural ve kaide bulunmaktad\u0131r. Bunlar\u0131 \u00e7e\u015fitli y\u00f6nleriyle daha ayr\u0131nt\u0131l\u0131 \u015fekilde ele almak da m\u00fcmk\u00fcnd\u00fcr.<\/strong><\/p>\n\n\n\n Buna g\u00f6re, odalar\u0131n vatanda\u015fa kahvehaneye girme yasa\u011f\u0131 koymas\u0131, ekmek sat\u0131\u015f\u0131 yasa\u011f\u0131 koymas\u0131 m\u00fcmk\u00fcn de\u011fildir.<\/strong><\/p>\n\n\n\n hukuk.name – \u00f6zel<\/strong><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":" Son g\u00fcnlerde corona pandemi gerek\u00e7esiyle \u00e7e\u015fitli odalar\u0131n “a\u015f\u0131s\u0131z olanlar\u0131n kahvehaneye giremeyece\u011fi, a\u015f\u0131s\u0131z olanlara ekmek sat\u0131\u015f\u0131 yap\u0131lmayaca\u011f\u0131” gibi yasak ve k\u0131s\u0131tlamalar koydu\u011fu karar ve a\u00e7\u0131klamalar\u0131n\u0131 duyuyoruz. Peki, meslek odalar\u0131 b\u00f6yle bir hak ve yetkiye sahip mi? K\u0131saca bu konuya de\u011finece\u011fiz. A) ODALARIN (YAN\u0130 MESLEK KURULU\u015eLARININ) G\u00d6REV VE YETK\u0130LER\u0130 Odalar, Anayasal meslek kurulu\u015flar\u0131d\u0131r. Anayasam\u0131z\u0131n 135. maddesinde; “Kamu […]<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":1783,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[19,20],"tags":[100,128,200,260,270,324,325,329],"class_list":["post-1513","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-pandemi","category-saglik","tag-corona","tag-ekmek","tag-kahvehane","tag-odalar-yasak-koyabilir-mi","tag-pandemi","tag-yasak","tag-yasaklar","tag-yetki-gasbi"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/hukuk.name\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1513","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/hukuk.name\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/hukuk.name\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/hukuk.name\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/hukuk.name\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=1513"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/hukuk.name\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1513\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":1817,"href":"https:\/\/hukuk.name\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1513\/revisions\/1817"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/hukuk.name\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/1783"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/hukuk.name\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=1513"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/hukuk.name\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=1513"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/hukuk.name\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=1513"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}